Archiwum

ZUS czy ZUS + OFE. Wybór ma jednak znaczenie!

W podejmowaniu decyzji finansowych warto oprócz emocji kierować się liczbami. Niby decydujemy o tym gdzie popłynie ledwie 2,98% naszego wynagrodzenia brutto. W długim okresie może to jednak robić różnicę. Uwaga – nawet ponad 10% wartości naszej emerytury!

Wygląda na to, że chyba nie można jednak przejść obok wyboru całkiem obojętnie. Co prawda niezależnie co wybierzemy nie zapewni to emerytury pod palmami. Ale – różnica 100 czy 200 zł miesięcznie jest godna uwagi. A przynajmniej warta aby przeprowadzić dokładne obliczenia.

Możesz policzyć to samodzielnie!

[stextbox id=”download” caption=”Pobierz arkusz Excel do analizy ZUS / OFE”]Przygotowałem arkusz Excel – pozwalający na samodzielne wpisanie odpowiednich założeń i sprawdzenie wyniku przy samodzielnie zdefiniowanych parametrach. Arkusz do pobrania na tej stronie: http://www.opiekuninwestora.pl/skocz/ofe-czy-zus[/stextbox]

Arkusz uwzględnia suwak bezpieczeństwa, daje też dostęp do użytych w obliczeniach formuł – to pozwala dokładnie prześledzić zainteresowanym sposób obliczeń.

Przekrojowe badanie opłacalności ZUS / OFE

Faktyczne znaczenie podjętej decyzji OFE czy ZUS zależy od kilku czynników. Poniżej omówienie wariantów, dla których wykonałem obliczenia.

1. Płeć – z uwagi na różnice szacowanego czasu trwania życia wynik opłacalności ZUS/OFE różni się dla kobiet i mężczyzn. Przy porównaniu kwotowej różnicy emerytury przeliczyłem procentowe znaczenie naszej decyzji pozostania lub nie w OFE do szacowanego poziomu emerytur zakładając dla kobiet stopę zastąpienia w wysokości 45% a dla mężczyzn stopę zastąpienia na poziomie 60% w stosunku do podanego wynagrodzenia brutto. [Aktualizacja 28.07.2014]: Kwotowo zmiana poziomu emerytury dla kobiet i mężczyzn z II filaru w tym modelu obliczeń jest identyczna. Ale z uwagi na inną stopę zastąpienia ostatecznie wybór jest bardziej znaczący dla kobiet niż dla mężczyzn.

2. Aktualny wiek – im więcej czasu do emerytury tym dłużej nowe wpłaty są inwestowane w ZUS lub OFE+ZUS. Przykładowe obliczenia podaję dla osób w wieku lat 25 / 30 / 40 / 50

3. Stopy zwrotu OFE i stopy waloryzacji subkonta ZUS – tu przygotowałem sześć różnych scenariuszy. Pierwszy: to uzyskanie tych samych wyników w OFE jak i ZUS. Drugi i trzeci to analiza przy założeniu że OFE zarobi o 1 punkt procentowy więcej niż ZUS lub o 1% mniej niż ZUS. Czwarty i piąty model to analiza gdzie różnica zysków w OFE będzie o 3 punkty procentowe lepsza lub gorsza od ZUS. Szósty – to wyniki oparte o aktualne dane historyczne zyskowności elementów II filaru.

Wnioski z wyników symulacji

To co od początku było oczywiste to wygrana OFE w przypadku gdy zyski z OFE będą wyższe niż waloryzacja ZUS, oraz wygrana ZUS gdy wynik waloryzacji ZUS będzie lepszy niż wynik z inwestycji OFE. Tu nie było zaskoczenia. Ale obliczenia pokazały kilka ciekawych zależności.

Po pierwsze: korzyści z większego zysku z OFE są większe niż strata z o tyle samo niższego zysku z OFE. Brzmi skomplikowanie – ale wyjaśniam to poniżej.

Wariant D i E symulacji zakładał albo o 3% większe średnioroczne zyski z OFE albo o 3% niższe zyski z OFE (chodzi oczywiście o punkty procentowe). Czyli, dla przypomnienia: wariant D oznaczał zyski z ZUS na poziomie 6% a zyski z OFE 9%. Wariant E oznaczał zyski z ZUS nadal 6%, ale wynik OFE znacznie słabszy wynoszący 3%.

Przykładowo dla mężczyzny w wieku 35 lat w przypadku zysków OFE o 3 p.p. lepszych od ZUS emerytura będzie większa aż o 9,7%. Natomiast w przypadku gdy zyski z OFE będą o 3 p.p. niższe niż w ZUS to wartość emerytury będzie niższa o 5,8% (a nie o 9,7%).

[Aktualizacja 28.07.2014]: Dla kobiet różnica kwotowa będzie identyczna – odpowiednio 13% i 7,8% (od 2012 roku przy wyliczaniu kwoty dodatku z ZUS/OFE uwzględnia się średnie trwanie życia, a nie osobno trwanie życia dla mężczyzn i kobiet). Jednocześnie z innych wyliczeń ostatecznie stopa zastąpienia kobiet będzie niższa. W modelu przyjęto stopę zastąpienia dla mężczyzn w wysokości 60% a dla kobiet w wysokości 45%. Dlatego dla kobiet ta sama kwotowa zmiana wysokości emerytury (in plus i in minus) oznacza większą zmianę procentową.

Jeżeli więc wybierzemy wersję OFE+ZUS i OFE zarobi jednak o np. 2 p.p. mniej niż ZUS to nasze emerytury nie będą znacznie niższe. Jeżeli jednak OFE zarobi o te same 2 p.p. więcej, to nasza emerytura uzyska większy wzrost niż w przypadku gorszego scenariusza.

Innymi słowy – ryzyko niższych stóp zwrotu z OFE niż ZUS wpłynie mniej na nasze emerytury niż w przypadku lepszych wyników OFE.

Wyniki zbiorcze

Przy założeniu obecnego współczynnika wynikającego z ostatniego komunikatu :Komunikat w sprawie tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn, za rok 2013 dla osób przechodzących na emeryturę w wieku 67 lat (Współczynnik wynosi 196,8 miesięcy).

wyniki-zus-ofe-1

wyniki-25

wyniki-351

Dla osób w wieku poniżej 40 lat wybór między OFE a ZUS w przypadku większych stóp zwrotu z OFE może mieć istotne znaczenie. Przy różnicy w średniorocznych zyskach na poziomie 2 punktów procentowych różnica w kwocie całej wypłacanej emerytury może przekraczać 10, a nawet 20%.

wyniki-zus-ofe-2

wyniki-40Dla przypomnienia – obliczenia pokazują jaki wpływ ma określenie gdzie odkładane ma być 2,92% składki (ZUS czy OFE+ZUS). Różnica daje określoną kwotę miesięcznie więcej / mniej do emerytury (zależnie od wyników OFE). A tę kwotę porównujemy do szacowanej stopą zastąpienia pełną wysokością emerytury z całego I i II filaru czy konta ZUS, subkonta ZUS i ew. OFE.

W wieku ponad 40 lat wpływ wyboru na poziom emerytury nie przekracza 7% wartości emerytury, a w wieku lat 50-ciu różnice są na poziomie z rzadka przekraczającym 1%…

Jak interpretować / czytać te zestawienia?

Przykładowo – będąc w wieku 30 lat chcę sprawdzić jak bardzo istotne są dla mnie wyboru ZUS czy OFE. Dla osób w wieku 30 lat tabelka wygląda następująco:

analiza-30-latka

Jeżeli zakładamy, że OFE jednak wypracują na rynku kapitałowym zyski większe o 3 pp niż OFE (9% w porównaniu do 6% na ZUS) wtedy poziom emerytury (w oparciu o tę analizę) będzie … aż o 16% wyższy niż gdyby pozostać tylko w ZUS… Kwotowo jest to 81,2 zł na rękę (netto) dla każdego 1000 zł uzyskiwanych dochodów. Jeżeli zarabiam 2600 zł brutto, wtedy wynik ten wystarczy pomnożyć przez 2,6 i otrzymamy następującą informację: przy dochodach 2800 zł brutto i założeniu o 3 pp większych zysków z OFE moja emerytura co miesiąc zyska dodatkowe 211,2 zł na rękę (2,6*81,4). Czyli będzie wyższa o 16% niż przy wyborze ‚pozostaję w ZUS’. Zyskuję 211 zł miesięcznie.

Jeżeli okaże się, że jednak OFE zarabiało o 3 pp mniej niż ZUS (czyli wariant pesymistyczny) wtedy decyzja o pozostaniu w OFE będzie dla naszej emerytury niekorzystna. Ale – to ryzyko nie jest już tak bolesne. Nie jest to zmniejszenie emerytury o 211 zł miesięcznie ale o 2,6*43,2 zł=112,32 zł miesięcznie. Czyli wpływ też istotny: 8,8% niższa emerytura w porównaniu do wyboru tylko ZUS.

Arkusze excel do pobrania

Arkusz do przeprowadzenia własnych obliczeń do pobrania tutaj: http://www.opiekuninwestora.pl/skocz/ofe-czy-zus

Arkusz z wynikami (dane źródłowe) i wykresami do pobrania tutaj: http://www.opiekuninwestora.pl/skocz/ofe-czy-zus-wyniki

 

 

O autorze

Remigiusz Stanisławek

Witaj, z tej strony Remigiusz. Od 2006 roku uczę jak świadomie korzystać z funduszy inwestycyjnych i produktów inwestycyjnych. Czasem opiszę jakąś aferę :) Fundusze to nie lokata. To inwestycja. A inwestycją trzeba zarządzać. Ale wystarczy odrobina podstawowej wiedzy aby skutecznie inwestować. Jeżeli Twoje pieniądze są dla Ciebie ważne – może warto poświęcić im nieco więcej czasu?

Zostaw komentarz

komentarze 2

  • Jak to wszystko wygląda w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej?
    Czy jest szansa na przedstawienie chociaż uproszczonej symulacji?

    • Symulację można wykonać samodzielnie. Arkusz do pobrania jest tutaj: http://www.opiekuninwestora.pl/skocz/ofe-czy-zus. Składki płacimy od wynagrodzenia 2247,60 zł – i taką kwotę należy wpisać w polu wynagrodzenie brutto. Dla przedsiębiorcy w wieku 40 lat jeżeli OFE zarobi 2 punkty procentowe więcej średniorocznie niż ZUS to państwowa emerytura ma szansę być wyższa o 41 zł miesięcznie. Jeżeli OFE zarobi 2% mniej niż ZUS to emerytura może być niższa o 33 zł. To oczywiście tylko szacunki w oparciu o pewne założenia. Prowadząc działalność gospodarczą trzeba wręcz obowiązkowo zadbać o dodatkową emeryturę samodzielnie. Po to płacimy minimalne składki na ZUS (aktualnie 717 zł) aby – uzyskując dochody część z nich przeznaczać na dobrowolny III filar. Więcej informacji na tej stronie: https://blog.opiekuninwestora.pl/zus-czy-ofe-wideo/